Nie brakuje przekazów na temat życzliwości. Większość uczniów doskonale rozumie, jak ważne jest okazywanie życzliwości innym. Kochaj bliźniego swego jak siebie samego. Jednak niewiele uwagi poświęca się wartości bycia życzliwym dla siebie.

W tym wpisie  – kilka rad dla nauczyciela, jak może pomóc uczniom w tej sprawie.

Miłość do siebie nie zawsze przychodzi naturalnie.

Negatywne myśli o sobie są alarmująco powszechne wśród uczniów. Niedawne badanie w USA pokazuje, że nawet czterech na dziesięciu uczniów szkół średnich zgłasza uczucie smutku lub beznadziei. Odsetek ten może być jeszcze wyższy w grupach marginalizowanych, takich jak społeczność LGBTQ. Negatywne wzorce myślowe mogą prowadzić do niskiej samooceny, utrudniać budowanie zdrowych relacji z rówieśnikami i utrudniać postępy w nauce.

Nauczanie uczniów kochania siebie samego może przełamać negatywne schemat, zwiększyć poczucie własnej wartości i przynieść wiele innych pozytywnych skutków społecznych, emocjonalnych i zdrowotnych.

• Przemawianie życzliwie do siebie samego

Nauczyciel może uczyć uczniów i modelować przemawianie życzliwie do siebie samego. Pożądane jest regularnie ćwiczenie pozytywnego dialogu wewnętrznego.  Jednym ze sposobów jest głośne jego modelowanie. Na przykład:

• „Poszło mi naprawdę dobrze”
• „To było trudne, ale jestem z siebie dumny, że wytrwałem w tym wyzwaniu”
• „Popełniłem błąd, ale spróbuję jeszcze raz”
• „Mogę sobie pogratulować”

Nauczyciel może zachęcać uczniów do wygłaszania takich sentencji do samych siebie. Każdy potrzebuje docenienia, ale nie zawsze otrzymuje go z zewnątrz, trzeba zadbać o docenienie siebie przez samego siebie.

• Miejsce dla siebie

Znalezienie miejsca, gdzie uczeń czuje się bezpiecznie i gdzie może się udać, gdy poczuje się sfrustrowany lub przygnębiony. Można zachęcić uczniów do znajdywania takiego bezpiecznego miejsca, które jest urządzone z dbałością o potrzeby własne.

Mogą takie miejsca być zorganizowane w szkole. Są to miejsca specjalne, w których nikt nikogo nie atakuje, w którym można posiedzieć milcząc i w spokoju.

W niektórych szkołach są specjalne ławki oznaczone napisem – „Potrzebuję z kimś porozmawiać” lub „Ławka milczenia”. Są też organizowane tak zwane kąciki wyciszenia, szczególnie potrzebne dla uczniów o specjalnych potrzebach.

• Dziennik dumy z siebie

Poświęcenie trochę czasu, codziennie lub co tydzień, na refleksję nad swoimi osiągnięciami.

Uczniowie mogą mieć miejsce w zeszycie lub specjalny zeszyt do zapisywania swoich osiągnięć. Nie muszą to być wielkie sukcesy, tylko wszystko z czego można być dumnym. Na przykład, zgłoszenie się do odpowiedzi na pytanie nauczyciela, zadanie głośno pytania, pomoc koledze w rozwiązywaniu zadania, powiedzenie dzień dobry sąsiadce itp.

Jest to dla uczniów dowodem na to, że robią postępy i że się rozwijają, co wzmacnia poczucie własnej wartości.

Nauczyciel może wprowadzić zwyczaj robienia przerwy na codzienne  zapisywanie w dzienniku dumy.

• Pozytywne opinie o sobie

Nauczyciel poleca uczniom zapisać pozytywne opinie o sobie na karteczkach. Najlepiej to robić w spokojnej atmosferze, gdy uczniowie są szczęśliwi i zadowoleni.

Można ozdabiać pozytywne afirmacje zapisane na karteczkach rysunkami. Karteczki można zastąpić ładnymi pocztówkami. Najlepiej przechowywać je w woreczku strunowym i sięgać do zapisów, gdy przed uczniem staje jakieś wyzwanie i potrzebuje wsparcia, wtedy może wyciągnąć pozytywną wiadomość, aby dodać sobie otuchy.

• Podsumowanie mocnych stron

Nauczyciel prosi uczniów o stworzenie własnego CV, w którym przedstawią swoje mocne strony, zainteresowania i talenty. Najpierw warto porozmawiać z uczniami na temat mocnych stron. Można zadać pytanie: „Co lubisz robić?”, „W czym jesteś tak dobry, że możesz uczyć innych?” i „Z czego jesteś dumny?”. Te pytania pomagają uczniom zidentyfikować własne umiejętności.

Następnie nauczyciel poleca uczniom przygotowanie jednostronicowego CV, w którym przedstawią swoje mocne strony. Można, za zgodą uczniów, podzielić się zapisami z partnerem w ławce.

Uczniowie budują w ten sposób pewność siebie, opowiadając innym o swoich wyjątkowych talentach, zainteresowaniach i preferowanych metodach nauki, a także świętując własne postępy.

• Rutyny wdzięczności

Polega na przekazywaniu sobie wzajemnie wdzięczności. Może być to w kręgu, gdy każdy z uczniów wyraża wdzięczność za coś lub komuś lub samemu sobie.

Uczniowie mogą zapisywać wyrazy wdzięczności na kartkach i przekazywać  adresatom. Otrzymanie takiego wyrazu wdzięczności jest ogromnie wzmacniające.

Można również zaproponować uczniom aktywność na godzinie wychowawczej. Polega ona na tym, że uczniowie piszą docenienie osoby i wieszają jej karteczkę na plecach. Na koniec gry każdy osoba może zebrać karteczki i przechowywać je na gorsze czasy, gdy potrzebne będzie wsparcie.

Człowiek może kochać innych tylko tak mocno, jak kocha siebie. Uczenie uczniów dostrzegania dobra w sobie, powoduje, że chętniej dostrzegają je w innych.

W obecnych czasach  na całym świecie obserwuje się coraz więcej depresji i myśli samobójczych, dlatego warto przeciwdziałać niedobrym tendencją pesymizmu i niedoceniania siebie samego.

Inspiracja artykułem  Lory Walker Peroff