Połowa czerwca, za chwilę wakacje, ale jeszcze mamy kilka dni w szkole. Nadzieja na nauczanie – nikła. Stopnie wystawione, lato wydaje się na tyle bliskie, że odciąga uwagę od wszystkiego, co jeszcze pozostało do zrobienia.

Zamiast próby dokończenia „realizacji podstawy programowej” lepiej zająć się tym, na co zwykle nie ma czasu w czasie roku szkolnego.

Czego się nauczyliśmy – świętowanie

Jest to okazja, aby pomóc uczniom zastanowić się nad własnym ich rozwojem, pozwolić na budowanie poczucia kompetencji. Teoria autodeterminacji głosi, że każdy uczący się człowiek ma trzy potrzeby: kompetencji, autonomii i więzi. Koniec roku daje przestrzeń, aby pokazać uczniom, że się uczyli w czasie roku szkolnego, aby ich potrzeba kompetencji była zaspokojona.

Jednym z najskuteczniejszych sposobów, w jaki nauczyciele mogą wspierać uczniów w tym okresie, jest pomoc w ocenie postępów, jakie poczynili w ciągu roku.

Można wrócić do celów, które były postawione na początku roku i zastanowić się na ile zostały osiągnięte, powiązać wysiłek z postępem. Budujące jest spojrzenie wstecz i uświadomienie sobie, ile wiedzy i umiejętności przybyło w danym roku szkolnym.

Jest to moment, w którym widać wyraźnie sens uczęszczania do szkoły.

Oprócz analizy realizacji celów, można również zastanowić się, czego się nauczyliśmy o sobie, jak się rozwinęliśmy, jak lepiej radzimy sobie z wyzwaniami.

Koniec roku szkolnego to idealny moment, aby skupić się na samokontroli, odpowiedzialności za własna naukę i własnej sprawczości.

Można polecić uczniom, aby poddali refleksji rok szkolny i odpowiedzieli sami sobie na pytania:

• Z czego jestem z siebie zadowolony, dumny?
• Jakie trudności pokonałem?
• Komu pomogłem w klasie?
• Czego się w tym roku nauczyłem?
• W czym się poprawiłem w tym roku?
• Czym chciałbym zająć się w przyszłym roku, co może przyczynić się do mojego rozwoju?

Ta refleksja może pozostać tajemnicą ucznia, ważne jest, aby uczeń sam zdał sobie sprawę z poczynionych postępów.

Można przygotować kartkę z graficznym przedstawieniem tych pytań, aby uczniowie

mogli wpisać w wolne pola swoje odpowiedzi.

Warto zachęcić uczniów, aby zauważyli swoje osiągnięcia. Omawiając to czego się nauczyli, każdy może zobaczyć, że faktycznie wie teraz więcej.

Taka refleksja nie jest łatwa do wykonania, dlatego można zachęcić uczniów do rozmowy w parach z osobą, do której maja zaufanie w celu omówienia odpowiedzi.

Taka refleksja buduje piątą strategię oceniania kształtującego: Wspomaganie uczniów, by stali się autorami procesu swojego uczenia się. Uczniowie stają się samodzielniejsi i bardziej odpowiedzialni za swoją naukę.

Aby pomoc uczniom podsumować rok nauki, można przydzielić grupom tematy, którymi klasa zajmowała się w danym roku i polecić wypełnienie plakatu zagadnieniami, które były poruszane. Po wywieszeniu plakatów, łatwiej będzie uczniom odpowiedzieć na pytanie: Czego się nauczyłem?.

Uczniowie mogą w ten sposób zakończyć (o ile go prowadzą) – Mój zeszyt pomagający się uczyć.

Podsumowanie może przyjąć formę listu pochwalnego, wtedy uczeń pisze list do siebie, stara się spojrzeć na siebie z boku, w czym się rozwinął, czego się nauczył, jak lepszym człowiekiem się stał. Uczniowie muszą wiedzieć, że tego listu nie będą nikomu pokazywać.

Można pomóc uczniom w pisaniu takiego listu, poprzez docenienie płynące z zewnątrz. Można to zorganizować w ten sposób, że każdy uczeń pisze swoje imię na kartce, która krąży po klasie, a pozostali uczniowie wpisują po jednym zdaniu docenienia. Kartka wraca do ucznia i może on z niej skorzystać pisząc list doceniający doi siebie samego.

Ważne jest, aby uczeń docenił siebie, a nie krytykował, że czegoś nie zrobić idealnie.

Świętujmy sukcesy, na nich buduje się motywacja.