Ostatni czas przed wakacjami można wykorzystać w szkole na pogłębianie umiejętności społeczno-emocjonalnych uczniów, które będą mogli wykorzystać w dowolnym miejscu.
Koniec roku szkolnego jest z jednej strony pełen aktywności: poprawy prac, ocenianie, ustalania ocen końcowych, nadganiania z programem itp. Ale z drugiej strony proces nauczania treści programowych zwalnia, a czasami jest już zakończony.
Można ten czas spożytkować na podsumowanie tego, czego uczniowie się nauczyli lub właśnie na kształcenie umiejętności, które przydadzą się uczniom w życiu.
Ćwiczenie umiejętności społeczno-emocjonalnych ma na celu wzrost pewności siebie uczniów, pomoc w radzeniu sobie ze stresem i w konsekwencji lepszą naukę uczniów.
Zapraszam do przeczytania artykułu na ten temat w języku angielskim: https://www.goodwin.edu/enews/social-and-emotional-learning-benefits-best-practices/
Rozwinięte umiejętności społeczno-emocjonalnych (SEL) wpływają na samoregulację, samokontrolę, samoświadomość, sprawczość i umiejętność podejmowania decyzji przez uczniów. Warte są ćwiczenia.
Na początek można zająć się rozpoznawaniem fizycznych i emocjonalnych oznak lęku i przytłoczenia oraz uświadomieniem tego, jak stres jest odczuwalny zarówno w ciele, jak i w umyśle. W drugiej fazie można przedstawić i przećwiczyć konkretne strategie radzenia sobie ze stresem.
Zaproponuję pięć strategii mających na celu wspieranie uczniów w rozwijaniu umiejętności rozpoznawania i kontrolowania emocji. Nie są to nowe strategie, wiele z nich każdy intuicyjnie stosuje w stresie.
- Zauważanie uczuć
To umiejętność pomagająca uczniom zidentyfikować, co naprawdę czują. Jak mogą rozpoznawać w swoim ciele lęk, frustrację, nerwowość, strach itp.
Zwykle osoba w stresie nie zastanawia się nad swoimi uczuciami i emocjami, nie nazywa ich.
Ćwiczenie można zacząć od burzy mózgów, w której uczniowie wymieniają doznania, jakie odczuwają w umyśle i ciele dla każdego z uczuć, takich jak: lęk, frustracja, nerwowość, strach itp. Uczniowie mogą wymienić: galopujące myśli, trudności z koncentracją, rozstrój żołądka, zespół niespokojnych stóp, uczucie gorąca, trudności z oddychaniem, szybkie ruchy gałek ocznych itp.
Następnie można powiązać te odczucia z sygnałami, które one komunikują. Na przykład do odczucia gorąca lub trudności z oddychaniem z powodu lęku, można dopisać chęć większej kontroli nad sytuacją i nad sobą.
Zrozumienie tego, co się dzieje, daje uczniom siłę i pozwala im spojrzeć na emocje z boku.
W trudnej sytuacji warto określić swoje uczucia głośno, to daje obu stronom pożyteczną informację.
- Wizualizacja
Polega na wyobrażeniu sobie przez uczniów spokojnego i przyjaznego miejsca, określenie, gdzie mogłoby być takie miejsce, jakby wyglądało, jakie odczuwaliby zapachy i jakie doznania w ciele mieliby, znajdując się w takim miejscu. Warto użyć do opisu wszystkich pięciu zmysłów.
Miejsce takie można przywołać, gdy człowiek znajdzie się w trudnej dla niego sytuacji.
Można poprosić uczniów o przećwiczenie tej strategii w parach i podzielenie się swoimi wizualizacjami.
Dobrze mieć takie wymyślone miejsce i udawać się (w wyobraźni) do niego, aby poczuć się bezpiecznie.
- Aktywacja mięśni
Lęk i stres często wywołują eksplozje energii fizycznej, napięcie mięśni i niekontrolowane działania.
Można poprosić uczniów, aby uczniowie pomyśleli o różnych mięśniach w swoim ciele i napięli je, a następnie je uwolnili (dołączając głęboki wdech i wydech).
Ta strategia jest świetnym sposobem na uspokojenie ciała w trudnej sytuacji, na przykład podczas egzaminu, którego uczeń nie może opuścić, aby wyjść na spacer.
Osoby w stresie często zaciskają mięśnie na stałe i nie potrafią odpuścić napięcia, dlatego ćwiczenie spinania i odpuszczania może być przydatne.
- Oddech
W tym ćwiczeniu oddechowym uczniowie śledzą swój oddech, przemieszczanie się powietrza w ciele. Uczniowie mogą jednocześnie wodzić palcem za powietrzem. Wdychają powietrze, śledząc ruch w górę i w dół. To ćwiczenie uspakaja tętno, pozwala skupić umysł i zapanować nad emocjami.
Można polecić przećwiczyć ten sposób oddychania kilka razy.
Oddech w wielu kulturach pełni bardzo ważna rolę, dlatego warto mieć świadomość procesu oddychania. Wiele osób, które nagle coś zdenerwuje odruchowo liczą do 10, aby pozbyć się napięcia.
- Mantra lub afirmacja.
W sytuacji stresowej przychodzi myśl: „Nie dam rady”, zamiast niej uczniowie proszeni są o wymyślenie mantry lub słów afirmacji, które będą mogli powtarzać sobie w trudnej sytuacji.
Na przykład w sytuacji stresu, uczeń może mówić do siebie:
– Ten test wydaje się trudny, a ja się do niego przygotowałem.
– Potrafię dać sobie radę z trudnymi zadaniami.
– Czuje się zdenerwowany, ale jestem gotowy.
– Odnosiłem już dużo sukcesów.
Wypowiadania mantry i afirmacyjnych sformułowań działa jak samo spełniająca się przepowiednia, człowiek się uspokaja i dodaje sobie siły.
Praktykowanie tych strategii poprawia odporność i niezależność ucznia oraz pozwala odzyskać kontrolę nad emocjami w sytuacjach stresowych.
Inspiracja artykułem Katherine Efremkin
Zapraszam również do pomysłów na koniec roku we wpisie: https://oknauczanie.pl/zbliza-sie-koniec-roku-szkolnego
0 komentarzy